مسابقه دانش‌دخت
اسلامیکال از تاریخ ۱۵ دی تا ۲۰ بهمن، میزبان یک همایه با موضوع زنان است. شما می‌توانید در مسابقه مقاله‌نویسی دانش‌دخت، شرکت کنید و با نگارش مقاله، از جوایز آن بهره‌مند باشید. اگر به موضوعات مربوط با زنان علاقه‌مندید، این فرصت را از دست ندهید. فهرستی از مقالات پیشنهادی جهت ایجاد یا ویرایش در اینجا وجود دارد.

آیه ۴ سوره زخرف

از اسلامیکال
پرش به ناوبری پرش به جستجو
آیه ۴ سوره زخرف
مشخصات قرآنی
نام سورهزخرف
تعداد آیات سوره۸۹
شماره آیه۴
شماره جزء۲۵
شماره حزب۹۸
اطلاعات دیگر
{{{page}}}
{{{page}}}
آیه قبل
آیه بعد
{{{page}}}
{{{page}}}

آیه ۴ سوره زخرف چهارمین آیه از چهل و سومین سوره قرآن است و از آیات مکی آن به‌شمار می‌آید.اشاره آیه به سه وصف از قرآن است: «محفوظ بودن در نزد خدا، بلند مرتبه بودن، حکمت آموز بودن.»

متن

متن آیه را فخر رازی، از مفسران سنی مذهب و محمدحسین طباطبایی، مفسر شیعه، چنین گزارش کرده‌اند:[۱][۲]

 وَإِنَّهُ فِي أُمِّ الْكِتَابِ لَدَيْنَا لَعَلِيٌّ حَكِيمٌ آیهٔ ۴ از سورهٔ ۴۳ 

ترجمه

محمدگل گمشادزهی، مترجم سنی حنفی مذهب در ترجمه آیه آورده است:[۳]

«و بی‌گمان آن در لوح محفوظ به پیش ماست و همانا (آن) والا و حکمت‌آمیز است»

بهاءالدین خرمشاهی، مترجم شیعه امامی مذهب در ترجمه این آیه آورده است:[۴]

«و آن بلندمرتبه و حکمت‌آمیز است و در ام‌الکتاب در نزد ماست‌»

محتوا

مکارم شیرازی از مفسران شیعه گزارش می‌کند: در این آیه قرآن به سه صفت ویژه توصیف شده است: «و آن در کتاب اصلی، در لوح محفوظ نزد ما است که بلند پایه و والا مقام و حکمت آموز است.» اینجا این سوال مطرح است: در آیه که اشاره شده «قرآن در ام الکتاب یا لوح محفوظ در نزد خداوند ثبت است» منظور چیست؟ مکارم در پاسخ چنین آورده است: «واژه (ام) در لغت به معنی اصل و اساس هر چیزی است. بنابر این «ام الکتاب» (کتاب مادر) به معنی کتابی است که اصل و اساس همه کتب آسمانی می‌باشد و همان لوحی است که نزد خداوند از هر گونه تغییر و تبدیل و تحریفی محفوظ است. این همان کتاب «علم پروردگار» است که نزد او است و همه حقایق عالم و همه حوادث آینده و گذشته و همه کتاب‌های آسمانی در آن درج است و هیچکس به آن راه ندارد، جز آنچه را که خدا بخواهد افشا کند. لذا این توصیف بزرگی است برای قرآن که از علم بی پايان حق سرچشمه گرفته و اصل و اساسش نزد او است.» در مورد دو وصف دیگر «علی» و «حکیم» نیز آورده است: «برخی مفسران والا و برتر بودن قرآن را به جهت پیشی گرفتن آن بر سایر کتاب‌های آسمانی و در بالاترین مرحله اعجاز دانسته‌اند. بعضی نیز مشتمل بودن قرآن بر حقایقی که از فکر بشر فراتر و بیرون است، گفته‌اند که به باور مکارم، این دو معنا با هم تضادی ندارند و قابل جمعند. درباره «حکیم» هم معمولا برای شخص به‌کار برده می‌شود ولی از این لحاظ که قرآن خود معلم بزرگ و حکمت آموزی است، این وصف برای آن مناسب و بجاست. همچنین «حکیم» به معنای مستحکم و خلل ناپذیر هم آمده و این مفهوم نیز درباره قرآن صادق و شایسته است و به جهت آنکه تمام این مفاهیم در این واژه جمع است، این تعبیر در اینجا برای قرآن استعمال شده است.[۵]

شأن نزول و ترتیب

به گزارش فرهنگ‌نامه علوم قرآن، سوره زخرف، چهل و سومین سوره قرآن است. این سوره را در ترتیب نزول، شصت و سومین سوره نازل شده بر پیامبر اسلام دانسته‌اند که پس از سوره شوری و پیش از سوره دخان نازل شد. از مجموع آیات این سوره، یک آیه (آیه ۴۵) از آن را مدنی و الباقی را مکی دانسته‌اند. در سوره زخرف، دو آیه ناسخ یا منسوخ گزارش کرده‌اند.[۶]

پانویس

ارجاعات

منابع

  • خرمشاهی، بهاءالدین (۱۳۹۳). ترجمه قرآن کریم استاد خرمشاهی (به فارسی-عربی). قم: موسسه تبیان.
  • دفتر تبلیغات اسلامی (۱۳۸۸). فرهنگ‌نامه علوم قرآن. تهران: دفتر تبلیغات اسلامی.
  • رازی، محمد بن عمر (۱۴۲۰). مفاتیح الغیب، تفسیر کبیر. سوم (به عربی). بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
  • گمشادزهی، محمدگل (۱۳۹۴). ترجمه معانی قرآن کریم. به کوشش کتابخانه عقیده. مجموعه موحدین.
  • طباطبایی، محمدحسین (۱۳۹۵). ترجمه تفسیر المیزان. ترجمهٔ سید محمدباقر موسوی همدانی. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
  • مکارم شیرازی، ناصر (۱۳۷۴). تفسیر نمونه. تهران: دارالکتب اسلامیه.