| مسابقه دانشدخت | |
| اسلامیکال از تاریخ ۱۵ دی تا ۲۰ بهمن، میزبان یک همایه با موضوع زنان است. شما میتوانید در مسابقه مقالهنویسی دانشدخت، شرکت کنید و با نگارش مقاله، از جوایز آن بهرهمند باشید. اگر به موضوعات مربوط با زنان علاقهمندید، این فرصت را از دست ندهید. فهرستی از مقالات پیشنهادی جهت ایجاد یا ویرایش در اینجا وجود دارد. |
آیه ۴۸ سوره انبیاء
| مشخصات قرآنی | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| نام سوره | انبیاء | ||||
| تعداد آیات سوره | ۱۱۲ | ||||
| شماره آیه | ۴۸ | ||||
| شماره جزء | ۱۷ | ||||
| شماره حزب | ۶۵ | ||||
| اطلاعات دیگر | |||||
|
|
||||
آیه ۴۸ سوره انبیاء، چهل و هشتمین آیه از بیست و یکمین سوره قرآن است. این آیه را از آیات مکی دانستهاند. در این آیه به داستان موسی و هارون و اعطای فرقان به آنها و نور و ذکر به پرهیزکاران اشاره شده است.
متن
متن آیه را فخر رازی، از مفسران سنی مذهب و محمدحسین طباطبایی، مفسر شیعه، چنین گزارش کردهاند:[۱][۲]
وَلَقَدْ آتَيْنَا مُوسَىٰ وَهَارُونَ الْفُرْقَانَ وَضِيَاءً وَذِكْرًا لِلْمُتَّقِينَ
![]()
![]()
ترجمه
محمدگل گمشادزهی، مترجم سنی حنفی مذهب در ترجمه آیه آورده است:[۳]
«و همانا به موسي و هارون فرقان و روشنايي و پندي براي پرهيزگاران داديم»
بهاءالدین خرمشاهی، مترجم شیعه امامی مذهب در ترجمه این آیه آورده است:[۴]
«و به راستی که به موسی و هارون فرقان [تورات] و روشنی بخش و پندآموزی برای پرهیزگاران بخشیدیم»
محتوا
مکارم شیرازی از مفسران شیعه گزارش میکند: از این آیه به بعد به بخشهایی از زندگی پیامبران گذشته اشاره میشود تا بحثهای قبلی درمورد درگیریهای مخالفان با پیامبر اسلام بر اساس مسائل مشترک میان این سرگذشتها روشن و معلوم گردد. براساس متن آیه، خداوند به موسی و هارون دو پیامبر از پیامبران خویش «فرقان» (وسیله تشخیص حق از باطل) بخشیده و «ضیاء» (نور) و «ذکر» (یادآوری) را برای متقین اختصاص داده است. «فرقان» در اصل به معنای چیزی است که حق را از باطل جدا میکند و وسیله شناخت آنهاست. به گفته مکارم درباره اینکه فرقان چیست؟ برخی آن را به تورات و برخی آن را به شکافته شدن دریا برای بنیاسرائیل را احتمال دادهاند. بعضی آن را به سایر معجزات موسی مربوط دانستهاند. «ضیاء» به معنای نور و روشنایی است که از درون چیزی بجوشد؛ گفته شده و در اینجا درباره قرآن، تورات یا معجزات پیامبران صدق میکند. «ذکر» نیز به هر موضوعی گفته میشود که انسان را از غفلت و بیخبری دور کند. این مطلب باز هم درباره کتب آسمانی و معجزات الهی مطرح است و از آثار آنها بهشمار میآید. به باور مکارم، این سه تعبیر پشت سر هم اشاره دارد به اینکه انسان در مسیر هدایت به هر سه نیاز دارد و به ترتیب. ابتدا نیاز به فرقان است تا در دو راهیها راه درست را بیابد و برای ادامه راه نیز به نور و روشنایی محتاج است تا بتواند حرکت کند و در جاهایی که موانعی همچون غفلت وجود دارد با ذکر و یادآوری به رفتن در مسیر ادامه دهد و از راه منحرف نگردد.[۵]
شأن نزول و ترتیب
به گزارش فرهنگنامه علوم قرآن، سوره انبیاء، بیست و یکمین سوره قرآن است. این سوره را در ترتیب نزول، هفتاد و سومین سوره نازل شده بر پیامبر اسلام دانستهاند که پس از سوره ابراهیم و پیش از سوره مومنون نازل شد. از مجموع آیات این سوره، چهار آیه (آیات ۵۲ تا ۵۵) از آن را مدنی و الباقی را مکی دانستهاند. در سوره انبیاء، دو یا سه آیه ناسخ یا منسوخ گزارش کردهاند.[۶]
پانویس
ارجاعات
- ↑ رازی، تفسیر کبیر، ۲۲: ۱۵۰.
- ↑ طباطبایی، تفسیر المیزان، ۱۴: ۴۱۳.
- ↑ گمشادزهی، ترجمه معانی قرآن کریم، ۳۲۶.
- ↑ خرمشاهی، ترجمه خرمشاهی، ۳۲۶.
- ↑ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳: ۴۲۲-۴۲۴.
- ↑ دفتر تبلیغات اسلامی، «سوره انبیاء»، فرهنگنامه علوم قرآن، ۲۷۳۸.
منابع
- خرمشاهی، بهاءالدین (۱۳۹۳). ترجمه قرآن کریم استاد خرمشاهی (به فارسی-عربی). قم: موسسه تبیان.
- دفتر تبلیغات اسلامی (۱۳۸۸). فرهنگنامه علوم قرآن. تهران: دفتر تبلیغات اسلامی.
- رازی، محمد بن عمر (۱۴۲۰). مفاتیح الغیب، تفسیر کبیر. سوم (به عربی). بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
- گمشادزهی، محمدگل (۱۳۹۴). ترجمه معانی قرآن کریم. به کوشش کتابخانه عقیده. مجموعه موحدین.
- طباطبایی، محمدحسین (۱۳۹۵). ترجمه تفسیر المیزان. ترجمهٔ سید محمدباقر موسوی همدانی. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
- مکارم شیرازی، ناصر (۱۳۷۴). تفسیر نمونه. تهران: دارالکتب اسلامیه.