آیه ۳۶ سوره یوسف

آیه ۳۶ سوره یوسف

مشخصات قرآنی
نام سوره	یوسف
تعداد آیات سوره	۱۱۱
شماره آیه	۳۶
شماره جزء	۱۲
شماره حزب	۴۸
اطلاعات دیگر
{{{page}}} آیه قبل	آیه بعد {{{page}}}

آیه ۳۶ سوره یوسف سی و ششمین آیه از دوازدهمین سوره قرآن است و از آیات مکی آن به‌شمار می‌آید. موضوع آیه ورود یوسف به زندان و ماجرای تعریف خواب دو زندانی همراه او می‌باشد.

متن

متن آیه را فخر رازی، از مفسران سنی مذهب و محمدحسین طباطبایی، مفسر شیعه، چنین گزارش کرده‌اند:

 وَدَخَلَ مَعَهُ السِّجْنَ فَتَيَانِ ۖ قَالَ أَحَدُهُمَا إِنِّي أَرَانِي أَعْصِرُ خَمْرًا ۖ وَقَالَ الْآخَرُ إِنِّي أَرَانِي أَحْمِلُ فَوْقَ رَأْسِي خُبْزًا تَأْكُلُ الطَّيْرُ مِنْهُ ۖ نَبِّئْنَا بِتَأْوِيلِهِ ۖ إِنَّا نَرَاكَ مِنَ الْمُحْسِنِينَ  

ترجمه

محمدگل گمشادزهی، مترجم سنی حنفی مذهب در ترجمه آیه آورده است:

«و دو جوان با او وارد زندان شدند، يکي از آن دو گفت: من در خواب ديدم که انگور براي شراب مي‌فشارم، و ديگري گفت: من در خواب ديدم که بر سر خويش ناني برداشته‌ام که مرغان از آن مي‌خورند، ما را از تعبير آن با خبر کن که تو را از زمرۀ نيکوکاران مي‌بينيم»

بهاءالدین خرمشاهی، مترجم شیعه امامی مذهب در ترجمه این آیه آورده است:

«و همراه او دو جوان وارد زندان شدند، یکی از آن دو [به یوسف‌] گفت من به خواب دیده‌ام که [انگور برای‌] شراب می‌فشارم و دیگری گفت من به خواب دیده‌ام که بالای سرم نان می‌برم که پرندگان از آن می‌خورند، ما را از تعبیر آن آگاه کن، که تو را از نیکوکاران می‌یابیم‌»

محتوا

مکارم شیرازی از مفسران شیعه گزارش می‌کند: قرآن در این آیه از ماجرای ورود یوسف به زندان چنین گزارش می‌دهد: «و دو جوان همراه او وارد زندان شدند، یکی از آن دو گفت: من در عالم خواب دیدم که (انگور برای) شراب می‌فشارم و دیگری گفت من در خواب دیدم که نان بر سرم حمل می‌کنم و پرندگان از آن می‌خورند. ما را از تعبیر آن آگاه‌ساز که تو را از نیکوکاران می‌بینیم.» به گزارش مکارم، از جمله کسانی که همراه با یوسف وارد زندان شدند دو مرد جوان بودند که برای تعریف خواب‌هایشان به نزد یوسف آمدند و از او تعبیر آن خواب‌ها را درخواست کردند. به گفته مکارم، در اینکه آن دو جوان از کجا می‌دانستند که یوسف علم تعبیر خواب دارد، در میان مفسران نظرات مختلفی هست. برخی گفته‌اند که یوسف خودش را برای زندانیان معرفی کرده و از علم تعبیر خواب به آنها گفته بود. بعضی نیز گفته‌اند سیمای یوسف نشان می‌داد که او فرد معمولی نیست، بلکه فردی با اطلاع و صاحب فکر و اندیشه است. گروهی هم گفته‌اند یوسف از ابتدای ورودش به زندان با اخلاق نیک و کمک به زندانیان به آنها نشان داده بود که یک فرد نیکوکار است که دیگران می‌توانند در هنگام مشکلات به او پناه ببرند و از او کمک بخواهند.

شأن نزول و ترتیب

به گزارش فرهنگ‌نامه علوم قرآن، سوره یوسف، دوازدهمین سوره قرآن است. این سوره را در ترتیب نزول، پنجاه و سومین سوره نازل شده بر پیامبر اسلام دانسته‌اند که پس از سوره هود و پیش از سوره حجر نازل شد. از مجموع آیات این سوره، چهار آیه (آیات ۱، ۲، ۳ و ۷) از آن را مدنی و الباقی را مکی دانسته‌اند.

پانویس

منابع

• خرمشاهی، بهاءالدین (۱۳۹۳). ترجمه قرآن کریم استاد خرمشاهی (به فارسی-عربی). قم: موسسه تبیان.نگهداری یادکرد:زبان ناشناخته (رده)
• دفتر تبلیغات اسلامی (۱۳۸۸). فرهنگ‌نامه علوم قرآن. تهران: دفتر تبلیغات اسلامی.
• رازی، محمد بن عمر (۱۴۲۰). مفاتیح الغیب، تفسیر کبیر. سوم (به عربی). بیروت: دار إحیاء التراث العربی.نگهداری یادکرد:زبان ناشناخته (رده)
• گمشادزهی، محمدگل (۱۳۹۴). ترجمه معانی قرآن کریم. به کوشش کتابخانه عقیده. مجموعه موحدین.
• طباطبایی، محمدحسین (۱۳۹۵). ترجمه تفسیر المیزان. ترجمهٔ سید محمدباقر موسوی همدانی. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
• مکارم شیرازی، ناصر (۱۳۷۴). تفسیر نمونه. تهران: دارالکتب اسلامیه.